AANGENAAM!

Sinds september is Arkin Ouderen het expertisecentrum voor ouderenpsychiatrie. Jaren geleden begonnen als afdeling van Mentrum, is het in de loop der tijd uitgegroeid tot zelfstandig specialisme. Directeur Foka Eekhof: “Ouderenpsychiatrie is heel divers, de wisselwerking tussen fysieke en geestelijke gesteldheid is anders bij ouderen en de levensfase stelt hen ook voor andere problemen. Wij kijken naar klachten op alle leefgebieden en zorgen dat de kwaliteit van leven weer toeneemt.”

“Deze levensfase vraagt specifieke kennis en kunde”, legt Foka uit. “Op alle leefgebieden maken ouderen veranderingen door. Mensen hebben te maken met verandering van rol en functie, verlies, rouw en eenzaamheid. Ze hebben vaker last van cognitieve stoornissen zoals geheugenverlies en lichamelijk is er vaak sprake van meerdere aandoeningen, zoals diabetes en hart- en vaatziekten. Het is soms een ingewikkelde puzzel om helder te krijgen wat waardoor komt. Door dementie kunnen psychische klachten (opnieuw) opkomen zoals depressie en angstklachten, maar de fysieke veranderingen tijdens het ouder worden hebben bijvoorbeeld ook effect op de afbraak van medicijnen. Als iemand verward raakt, kan dat zoveel oorzaken hebben.

Verwardheid

Neem bijvoorbeeld een man van 80, die al jaren kampt met depressie en COPD. Hij krijgt een blaasontsteking, belandt daardoor in een delier en wordt opgenomen in het ziekenhuis. Wat is er dan nodig? Als het delier opknapt, verdwijnt dan de verwardheid of blijft deze bestaan? En komt de verwardheid door het delier? De scheidslijn tussen psychiatrie en ouderengeneeskunde is soms lastig. Iemand wordt op die leeftijd niet altijd helemaal beter, maar we kunnen wel weer structuur in zijn leven brengen en de verstoorde balans herstellen.”

Spilfunctie

Het grootste deel van het werk van Arkin Ouderen is outreachend. De ambulante teams opereren vanuit drie plekken in de stad, de Nieuwe Kerkstraat, de Strekkerweg in Amsterdam-Noord en Diemen. Hier worden ook deeltijdbehandelingen gegeven en spreekuren gehouden. Foka: “We brengen samen met de cliënt de psychische klachten in kaart en kijken ook naar de lichamelijke conditie en het netwerk dat iemand heeft. Zo kijken we hoe we samen met het netwerk kunnen zorgen dat iemand zo goed mogelijk kan functioneren. We vervullen een spilfunctie en organiseren de zorg om de cliënt heen, samen met naasten en bijvoorbeeld thuiszorg en dagbesteding. Als de zorg en structuur – het vangnet - weer op de rit staat, trekken we ons terug. We werken nauw samen met ketenpartners, zoals huisarts, thuiszorg en woon- en zorgcentra.”

Ouderenkliniek

Naast outreachende en poliklinische zorg heeft Arkin Ouderen een kliniek in Amstelveen, met plaats voor 36 mensen. Stephan Lindner is coördinerend verpleegkundige op de gesloten afdeling. “Het werk hier is anders dan in andere psychiatrische klinieken. We hebben veel meer verzorgende taken, gericht op de lichamelijke beperkingen die sommige ouderen hebben, cliënten hebben vaak veel medicatie. In dit werk is er zowel structuur als onvoorspelbaarheid. Naast een vast dagritme voor cliënten, zijn we ook een 24/7 opnamekliniek en onderdeel van de spoedketen in Amsterdam.”

Hoogcomplex

“Het is hoogcomplexe zorg, want je weet niet altijd waar je tegenaan kijkt. Dat is ook gelijk het boeiende eraan: uitvogelen of de klachten somatisch of psychiatrisch zijn, met of zonder cognitieve stoornis. Al is het soms ook verdrietig. Een cliënt die me bijblijft, is een man die uiteindelijk bijna twee jaar hier was. Hij werkte nog toen hij in behandeling kwam en was ernstig suïcidaal. Gedurende zijn opname is hij heel langzaam afgetakeld. Uit onderzoek bleek dat hij fronto-temporale dementie had. Aan het einde kreeg hij palliatieve zorg. Dat hele proces meemaken, heeft veel indruk gemaakt.”

Waardevol leven

Gemiddeld verblijven mensen drie maanden in de kliniek. Daarna gaan ze naar huis met ambulante nazorg of thuiszorg, naar beschermd wonen of naar een verpleeg- of verzorgingshuis. Stephan: “Ik werk graag met ouderen, ze hebben veel levenservaring en veel te vertellen. Mensen zijn vaak compleet uit balans als ze binnenkomen, vanwege leeftijd en co-morbiditeit. Het is bevredigend als we hen uit zo’n penibele situatie kunnen halen en zaken kunnen herstellen zoals het contact met naasten, zodat ze ook in deze levensfase een waardevol leven kunnen leiden.”

Arkin Ouderen heeft een speciaal behandelcentrum met:

  • Geheugenpoli
  • Alcoholpoli
  • Metabole poli
  • Neuropsychologisch onderzoek
  • Cursusaanbod
  • Deeltijdbehandeling

Beeld: binnentuin kliniek Arkin Ouderen

Onderzoek bij Arkin